‘Vapen is gewoon hartstikke slecht’

Met zoete fruitsmaakjes en vrolijke kleurtjes lijkt vapen onschuldig, maar schijn bedriegt. Een gastles op het Gemini College vorige week woensdag moet brugklassers ervan weerhouden te beginnen met e-sigaretten.

Op een tafel in het lokaal hebben jongerenwerkers Katyana Timmermans en Yasin Bugday van Facet Ridderkerk vapes uitgestald: een legaal exemplaar dat alleen aan meerderjarigen mag worden verkocht en twee illegale vapes in turquoise en roze, met fruitsmaakjes. Katyana houdt een van de illegale vapes omhoog. Wanneer ze vertelt dat het roken daarvan gelijkstaat aan zo’n vierhonderd sigaretten, gaat er een golf van ongeloof door de klas.

Uit cijfers van het Nederlands Jeugdinstituut blijkt dat in 2023 bijna een kwart van de twaalf- tot zestienjarigen ooit heeft gevapet, onder twaalfjarigen is dit zo’n 9,3 procent. Artsen en gezondheidsdiensten waarschuwen al langer voor de schadelijkheid van e-sigaretten. Wie vapet, ademt nicotine, nikkel, lood, cadmium en allerlei kankerverwekkende stoffen in. Zeker bij illegale vapes is het onduidelijk wat er precies in zit. Ook Gemeente Ridderkerk maakt zich zorgen over vapende jongeren en startte de campagne Beat the Vape.

Veel nadelen

Katyana en Yasin leggen uit wat vapen met hersenen doet: je raakt eraan verslaafd omdat je brein de boodschap krijgt dat dit fijn voelt. Katyana: “Je brein is tot je 25e nog in ontwikkeling. Kom je in aanraking met nicotine, dan wordt het steeds moeilijker om weerstand te bieden. Het is ook slecht voor je IQ, je wordt er letterlijk dommer van.” Daarnaast zijn er andere nadelen, zoals een slechtere nachtrust, minder concentratie, stemmingswisselingen en een onrustig gevoel.

Vapen lijkt onschuldig, maar schijn bedriegt.

Wethouder Edward Piena zat – zonder dat de leerlingen het doorhadden – achterin de klas om te kijken hoe de kinderen erop reageerden. “Vapen is gewoon hartstikke slecht”, zegt hij. “Het is belangrijk dat kinderen zich daarvan bewust zijn en dat ze er niet aan beginnen. We onderzoeken wat wel en niet werkt om hen daarvan te weerhouden.”

Naast de gastlessen zijn bij alle bushokjes in Ridderkerk rookvrij-tegels geplaatst. Veel scholieren reizen met de bus. Doordat er bij haltes niet meer wordt gerookt of gevapet, komen jongeren daar in elk geval minder mee in contact.

Meer weten? Kijk op de pagina Beat the vape.